Odkrywamy Świętokrzyskie - Drugnia

Drugnia istniała już prawdopodobnie w XIII wieku. W 1248 roku miał tam ufundować pierwszy kościół książę Bolesław Wstydliwy. Niektórzy historycy to kwestionują. Nie ulega jednak wątpliwości, że świątynia w Drugni była już w XV wieku. Opierając się na kronice Jana Długosza, ksiądz Jan Wiśniewski w "Historycznym opisie kościołów, miast, zabytków i pamiątek w Stopnickiem" (Marjówka 1929) pisze o ówczesnym plebanie z Drugni: "Ma swe pola w stronie młyna.

Z młyna pobiera trzecią miarkę, z sadzawki królewskiej trzecią część ryb łowionych. Ma trzy łąki, karczmę, zagrodnika pracującego dzień pieszy". W XVI wieku jeden z plebanów "klasnął w ręce przy kieliszku ze starostą chęcińskim Dębińskim i sprzedał mu ów folwark". Parafia w Drugni podupadła, kościół i plebania spaliły się w 1617 roku. W jego miejscu wybudowana została następna świątynia, którą też zniszczył pożar, jaki wybuchł w wielki piątek w 1876 roku od świec palących się przy grobie Pana Jezusa.

Obecny murowany kościół pw. św. Wawrzyńca zbudowany został jeszcze w tym samym roku przez księdza Piotra Szczepańskiego. W jego prezbiterium zachowała się ściana z portalem prowadzącym do zakrystii, pochodząca z XV-wiecznej świątyni. Wewnątrz zobaczyć można m.in. barokowy krucyfiks i otaczany wielką czcią obraz Matki Bożej Drugnińskiej, wzorowany na malowidle, które spłonęło w wielkopiątkowym pożarze. Na placu kościelnym zwracają uwagę sędziwe lipy oraz dzwonnica z końca XIX wieku. W czasie I wojny światowej Austriacy zabrali z niej najstarszy dzwon z 1870 roku.

Około kilometr na wschód od kościoła, przy głównej drodze przez wieś, stoi ciekawa kapliczka z figurą św. Jana Nepomucena. Zbudowana została z kamienia na rzucie koła i nakryta ośmioboczną kopułą. Po niedawnym remoncie wygląda jak nowa, stoi jednak w Drugni od XVIII wieku. W pobliżu niej przepływa strumyk dający początek rzece Czarnej Staszowskiej. Jest tam też nieco zarośnięty i zaniedbany obecnie staw - wspomniana wyżej sadzawka królewska, z której co trzecia złowiona ryba trafiała do plebana.

Przy skrzyżowaniu z drogą do Głuchowa stoi drewniany krzyż nazywany krzyżem powstańców styczniowych. - Symbolizuje potyczkę jednego z oddziałów generała Mariana Langiewicza. Powstańcy zaatakowali przebywających w karczmie kozaków. Główna bitwa rozegrała się w Strojnowie - opowiada Marek Wiewióra, nauczyciel historii z Drugni. Po karczmie, która stała naprzeciw szkoły, nie ma już śladu. Pod krzyżem powstańców, który był już wielokrotnie wymieniany, w okresie międzywojennym odbywały się uroczystości patriotyczne. Drugnia była wówczas siedzibą gminy. Straciła tę rangę w 1975 roku.

Wieś ma też bogate tradycje oświatowe. Pierwsza szkoła istniała tam już w XVI wieku. Obecna szkoła podstawowa to tysiąclatka. W budynku szkolnym sprzed wieku mieści się obecnie sklep. W pobliżu Drugni przebiega - nieczynna od lat - linia kolejki wąskotorowej. Na zagospodarowanie czekają budynki po gminnej spółdzielni. W obecnym stanie nie przysparzają bowiem uroku tej wsi. A jej głównym atutem, prócz bogatej historii, są walory krajobrazowe, zbiorniki wodne i las, a także położenie z dala od ruchliwych szlaków.

Jak tam trafić

Drugnia położona jest w południowo-wschodniej części gminy Pierzchnica. Dojechać tam można z Pierzchnicy przez Osiny, z Chmielnika przez Wierzbie lub skręcając z drogi Raków - Szydłów w Życinach. Przez wieś przebiega świętokrzyski szlak konny.

Janusz Kędracki